Ook in de biografie van W.F. de Gaay Fortman sr. (dr. Peter Bak) wordt Van der Schaar genoemd. Van der Schaar legt een manco in De Gaay Fortmans visie op de onderneming bloot..

Bij Amstel's Bouwvereeniging wordt Van der Schaar o.a. geroemd om zijn formidabel talent voor organiseren en hoge mate van intelligentie. 

Architectenbureau 'Gulden & Geldmaker' heeft Heere van der Schaar genoemd en geroemd als een zeer deskundig en groot bouwer.

Architect Wijdeveld heeft van der Schaar genoemd als de ontwikkelaar/bouwer die het hem als architect mogelijk heeft gemaakt hele straten te ontwerpen zowel in Plan-West als Plan-Zuid (voor die tijd uniek). Evenzo gold dat voor Kramer, Staal en vele andere architecten.

Heere van der Schaar - '.. gedurende ca. twintig jaar een autoriteit op het gebied van de Nederlandse Volkshuisvesting, wiens gezag gedurende lange tijd in de bouwwereld onaantastbaar was ..'

aldus het Dagblad voor de Arbeiderspartij óf zoals de directeur De Graaf van P.W. (Hoofdingenieur Publieke Werken) te Amsterdam schreef dat:

'.. op woningverbeteringsgebied te veel naar de sociale politiek wordt gekeken te Amsterdam, en naar iemand als de heer Van der Schaar, wordt te weinig geluisterd. Dat alles heeft aan de gemeente 40 millioen gekost.. '
Merk op dat is omgerekend naar de huidige tijd (2017): NLG 815 miljoen of € 370 miljoen.

In de jaren vijftig werden geregeld markante figuren waaronder Cornelis Verolme en Reinder Zwolsman ter plaatse van het J.W. Brouwersplein 15 (tegenwoordig Concertgebouw 15) gesignaleerd, meestal voor advies danwel bepaalde ondersteuning.  Zwolsman is begin jaren zestig vorige eeuw ook met een 6.000 woningenplan gekomen (EMS) uit te voeren in drie tranches van 2.000 woningen; lijkt qua idee en uitvoering 'verdacht veel' op het 6.000 woningenplan van Heere van der Schaar, dat door Van der Schaar ca. 40 jaar daarvoor werd ontwikkeld én volledig werd uitgevoerd. 

Dit alles zal meer uitgebreid worden behandeld in het standaardwerk 'Leven en Werken' van Heere van der Schaar waaraan wordt gewerkt.


In grote lijnen zijn een aantal perioden te onderscheiden.

De lijsten van genoemde bouwwerken, straten danwel buurten zijn geen limitatieve opsomming.

In de loop van de tijd kunnen de volgende perioden worden onderscheiden van grote bouwprojecten:

  • Staatsliedenbuurt;
  • Amsterdam-Oost;
  • Concertgebouwbuurt;
  • Museumpleinbuurt;
  • Plan-Zuid Amstel's Bouwvereeniging - voorzitter Heere van der Schaar, initiatief ca. 2000-Woningen Plan;
  • Plan-West, 6.000-Woningenplen, Plan-Van der Schaar, Plan West (De Baarsjes);
  • Plan-Amstelveen;
  • Plan-Heerlen;
  • Losse Projecten.


Zoals eerder opgemerkt: Van der Schaar heeft ongeveer 10.000 woningen gebouwd w.o. Rijksmonumenten en Gemeentelijke Monumenten.


Grote Bouwerijen van Van Der Schaar: als een ring liggend rondom Amsterdam
Groen: Plan Staatsliedenbuurt
Rood: Plan Oost
Blauw: Plan Zuid - 2.000 woningenplan - Plan Van Der Schaar - A.B.V.
Geel: Plan Museumbuurt
Paars: Plan West - 6.000 woningenplan - Plan Van Der Schaar


Karikaturaal Portret Heere van der Schaar ca. 1915 (Origineel Stedelijk Museum Amsterdam - kopie Gemeente Amsterdam)Tekening: Ernst Polak (1885 - 1940)  -  Advocaat & Procureur
' Portret van ondernemer en architect H. van der Schaar - ca. 1915 '



Niet alleen bouwen; ook redevoeringen door het hele land.

Navolgend enkele voorbeelden van de aankondiging van Openbare Redevoeringen door Heere van der Schaar. Van der Schaar trok volle zalen door het hele land - ook daar had hij tijd voor. Alles kwam aan de orde: de bouw in de meest algemene zin - hypotheken & bouwkredieten - erfpacht - belastingen - grondpolitiek - bouwverordening & Woningwet en heel veel meer.

Hier worden vooralsnog getoond:
Nederlandse Bond voor Bouwondernemers, Het Eigendomsrecht, Amstel's Bouwvereeniging.

Niet zelden betreft het Vereenigingen, Bonden, Instituten door Van der Schaar zelf opgericht.
Veel aandacht zal ook aan dit onderdeel worden besteed in latere publicaties!





Onderstaande mededelingen/advertenties uit het jaar 1925 en 1926 - geeft een kijkje van de voor velen onbekende invloed van 'Van der Schaar' op heel veel - Van der Schaar een monopolist?
Hieraan wordt veel meer aandacht besteed in het standaardwerk 'Leven en Werken' van Heere van der Schaar waaraan gewerkt wordt.

Gegeven bovenstaande mededeling/advertentie, merk daarbij - naast de benaming winkelcentrum (1925) - het volgende op:

  • 'Bovenhuizen en Winkels te huur': zijn in exploitatie bij Van der Schaar
  • 'In de onmiddellijke nabijheid van groot plein': hier wordt bedoeld het Mercatorplein, is voor een groot deel in exploitatie bij Van der Schaar
  • 'Schitterend Winkelcentrum': dit is o.a. de Jan Evertsenstraat, is bijna geheel in exploitatie bij Van der Schaar
  • 'Administratie- Beleggings- en Credietbank N.V.': is in exploitatie bij van der Schaar - Van der Schaar heeft een bankvergunning
  • 'J.W. Brouwersplein 15, A'dam': is in exploitaite bij Van der Schaar

Men ziet ook hier weer de bijzondere maatschappelijke positie die door Van der Schaar wordt ingenomen; dat hij dat alles ook nog eens zelf heeft ontwikkeld/gebouwd is iets wat toch op z'n minst opmerkelijk mag worden genoemd.


De invloed van Van der Schaar op de besluitvorming van bouwprocessen waaronder die in de Amsterdamse Gemeenteraad -in de meest algemene zin- was destijds enorm. Zo kan uit een gemeenteraadsvergadering zijdens de wethouder De Miranda navolgende opmerking worden opgetekend (notulen):
'.. gingen alle bouwondernemers eisen stellen als de heer Van der Schaar, dan zou er van de Bouwverordening niets overblijven .. '.


Heere van der Schaar en de morele / esthetische aspecten der Woningbouw in Nederland.

Van der Schaar was in tegenstelling tot wat men wel eens tegenkomt in de literatuur -waar mogelijk- een voorstander van verantwoorde architectuur in de woningbouw.

In een voordracht van Van der Schaar gehouden voor een groot gehoor begin twintiger jaren vorige eeuw zijn o.a. volgende aspecten terug te vinden:

  • het is de plicht der huiseigenaren zorg te dragen voor een goede inrichting der woning zodat het gezinsleven kan bloeien;
  • de woning die het middelpunt is van het gezinsleven kan men niet hoog genoeg waarderen;
  • esthetisch goede voorbeelden van de woningwetbouw werden door Van der Schaar getoond welke kunstzinnige bewerkingen door hem gaarne werden aanbevolen.

 Ook dit onderdeel komt uitgebreid aan de orde in het standaardwerk 'Leven en Werken' van Heere van der Schaar waaraan gewerkt wordt.

N.V. Nationale Bouwmaatschappij opgericht door Heere van der Schaar, hoofdkantoor gevestigd:
J.W. Brouwersplein 15 te Amsterdam (Concertgebouwplein 15, Amsterdam)


Heere van der Schaar - Projectontwikkelaar & Bouwer: Hoofdweg te Amsterdam

Deel van Plan-West / Plan-Van der Schaar / 6.000-Woningenplan

Heere van der Schaar - Projectontwikkelaar & Bouwer: Vespuccistraat - Cabralstraat - Barth. Diazstraat

Deel van Plan-West / Plan-Van der Schaar in aanbouw ca. 1925